Salustio
HomeMateriasRecursosActividadesDescargasEnlaces

Sintaxis latina 
Textos latinos 
P.A.U. 

 

Departamento de Latín>Materias>Latín II>Textos latinos>Salustio

 

[César][Salustio][Cicerón][Fedro]

 

TEXTOS DE DE CONIURATIONE CATILINAE

  

PRESENTACIÓN.

              Catilina, patricio romano de mala reputación procedente de una familia poco notable, tuvo una importancia especial en la política de los años 60 a.C. Fue pretor en el 68 y gobernador de África los dos años siguientes. En las elecciones al consulado del año 63 lo derrotó Cicerón. Derrotado también en las elecciones a cónsul del 62, planeó un complot, contra el que Cicerón no pudo actuar hasta que logró que Catilina abandonara Roma, y obtuvo testimonios escritos para convencer al Senado de las intenciones de Catilina. Los cabecillas de la conjuración que aún quedaban en Roma fueron detenidos y ejecutados. El cónsul Antonio, al frente de un contingente de tropas, se enfrentó a Catilina y lo derrotó y dio muerte a comienzos del año 62 a.C. Los críticos más implacables de Catilina, Cicerón y Salustio, pusieron de relieve su valentía, pero achacaron su fracaso a su desmedida ambición de poder.

 

  1.- Reflexión filosófica del autor acerca de los motivos que lo impulsan a escribir.    

Análisis sintácticoOmnes homines, qui sese student praestare ceteris animalibus, summa ope niti decet ne vitam silentio transeant veluti pecora, quae natura prona atque ventri oboedientia finxit. Sed nostra omnis vis in animo et corpore sita est: animi imperio, corporis servitio magis utimur; alterum nobis cum dis, alterum cum beluis commune est. Quo mihi rectius esse videtur ingeni quam virium opibus gloriam quaerere, et, quoniam vita ipsa, qua fruimur, brevis est, memoriam nostri quam maxime longam efficere. Nam divitiarum et formae gloria fluxa atque fragilis est: virtus clara aeternaque habetur.

Salustio, De coniuratione Catilinae I.

 


 2. Dificultades de escribir historia y presentación del tema de la obra.

  Pulchrum est bene facere rei publicae, etiam bene dicere haud absurdum est: vel pace vel bello clarum fieri licet; et qui fecere et qui facta aliorum scripsere, multi laudantur. Ac mihi quidem, tametsi haudquaquam par gloria sequitur scriptorem et auctorem rerum, tamen imprimis arduum videtur res gestas scribere: primum, quod facta dictis exaequanda sunt; dehinc, quia plerique, quae delicta reprehenderis, malevolentia et invidia dicta putant. (...) Igitur, de Catilinae coniuratione quam verissime potero paucis absolvam: nam id facinus imprimis ego memorabile existimo sceleris atque periculi novitate. De cuius hominis moribus pauca prius explananda sunt, quam initium narrandi faciam.  

Salustio, De coniuratione Catilinae III.


 3. Retrato de Catilina.

L. Catilina, nobili genere natus, magna vi et animi et corporis, sed ingenio malo pravoque. Huic ab adulescentia bella intestina, caedes, rapinae, discordia civilis grata fuere, ibique iuventutem suam exercuit. Corpus patiens inediae, algoris, vigiliae supra quam cuiquam credibile est. Animus audax, subdolus, varius, cuius rei libet simulator ac dissimulator, alieni adpetens, sui profusus, ardens in cupiditatibus: satis eloquentiae, sapientiae parum. Vastus animus immoderata, incredibilia, nimis alta semper cupiebat. Hunc, post dominationem L. Sullae, lubido maxima invaserat rei publicae capiundae , neque id quibus modis adsequeretur , dum sibi regnum pararet , quicquam pensi habebat . Agitabatur magis magisque in dies animus ferox inopia rei familiaris et conscientia scelerum , quae utraque eis artibus auxerat , quas supra memoravi . Incitabant praeterea corrupti civitatis mores , quos pessima ac diversa inter se mala, luxuria atque avaritia, vexabant . Res ipsa hortari videtur , quoniam de moribus civitatis tempus admonuit , supra repetere ac paucis instituta maiorum domi militiaeque , quomodo